Józef Hen

Józef Hen (a do 1944 roku: Józef Henryk Cukier) jest powieściopisarzem, publicystą i scenarzystą. Urodził się 8 listopada 1923 roku w Warszawie w rzemieślniczej rodzinie żydowskiej, w kamienicy przy ulicy Nowolipie 53. Debiutował w roku 1932 w „Małym Przeglądzie” Janusza Korczaka.

Po wybuchu II wojny światowej Hen przedostał się na Wschód, podczas gdy jego rodzina została w Warszawie. Jako szesnastolatek samodzielnie przekroczył zieloną granicę. Trafił w okolice Lwowa, gdzie podjął naukę w ukraińskiej szkole pedagogicznej. Gdy do miasta zbliżyła się armia niemiecka, wraz z innymi uczniami ewakuowano go w głąb Rosji. Pracował przy budowie szosy Lwów-Kijów, potem trafił do Samarkandy w Uzbekistanie. W czerwcu 1941 roku został wcielony do Armii Czerwonej, potem Ludowego Wojska Polskiego. W czasie wojny stracił ojca, brata Mojżesza oraz siostrę Mirkę.

Po wojnie po powrocie do kraju, Józef Hen był redaktorem tygodnika „Żołnierz Polski”, przyjął też pseudonim „Hen”. Ukończył szkołę oficerów i dosłużył się stopnia kapitana. Służbę zakończył w 1952 roku. Jego debiutem powieściowym była wydana w roku 1947 książka „Kijów, Taszkent, Berlin. Dzieje włóczęgi”. Pisywał reportaże, nowele, opowiadania, prozę historyczną i powieści dla dorosłych oraz młodzieży. Nigdy nie przystąpił do PZPR. Przez długie lata (do roku 1982) był działaczem Związku Literatów Polskich. Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

Nigdy nie przystąpił do PZPR.

W roku 1957 matka Hena, wraz z siostrą Stellą, jej mężem i córką, wyjechała do Izraela i zamieszkała w kibucu w Tel Awiwie.

Napisał wiele powieści i zbiorów opowiadań (m.in.: „Cud z chlebem”, 1956; „Kwiecień”, 1961; „Nikt nie woła”, napisana w roku 1957, wydana w 1990; „Oko Dajana”, opublikowana we Francji w latach 1969-1972 pod pseudonimem Korab; „Bokser i śmierć”, 1975; „Milczące między nami”, 1985; „Odejście Afrodyty”, 1995; „Bruliony profesora T.”, 2006; „Pingpongista”, 2008). Publikował także powieści historyczne („Crimen”, 1975; „Królewskie sny”, 1989), książki wspomnieniowe („Nowolipie”, 1991; „Najpiękniejsze lata”, 1996), biograficzne („Ja, Michał z Montaigne”, 1978; „Błazen, wielki mąż” o Tadeuszu Boyu-Żeleńskim – uznaną przez ZAIKS za najlepszą książkę 1998 r.; „Mój przyjaciel król. Opowieść o Stanisławie Auguście”, 2003) oraz tomy dzienników („Nie boję się bezsennych nocy”, 1987, 1992, 2001; „Dziennik na nowy wiek”, 2010; „Powrót do bezsennych nocy”, 2016; „Ja, deprawator”, 2018; a także „Bez strachu. Dziennik współczesny”, 2020).

Józef Hen jest również autorem scenariuszy do filmów, m.in. „Krzyż walecznych” i „Prawo i pięść”, oraz seriali „Życie Kamila Kuranta” i „Królewskie sny”.

Odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1998), Medalem „Zasłużony dla Tolerancji” (2002),  Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2006), nagrodą literacką im. Władysława Reymonta (2008) oraz Nagrodą Literacką Miasta Stołecznego Warszawy w kategorii „Warszawski Twórca” za całokształt twórczości (2009). Laureat Nagrody Polskiego PEN Clubu im. Jana Parandowskiego (2017). Jego utwory przetłumaczono na dwadzieścia jeden języków. Obecnie mieszka w Warszawie.

https://www.youtube.com/watch?v=yvZPJVw7VvQ